. قاعده نسبی شرطی در بیمه‌نامه است که متقاضی بیمه را از کم‌بیمه‌گی باز می‌دارد. نرخ حق بیمه را بیمه‌گر معمولا، با این فرض تعیین می‌کند که مبلغ بیمه پیشنهاد شده برای مال مورد نظر با ارزش واقعی آن مال برابر باشد. اما بیمه‌گذاران، با علم به احتمال بسیار اندک وقوع خسارت کلی، معمولا مبلغ بیمه را کمتر از ارزش واقعی مال بیمه شده اعلام می‌کنند. چون در صورت نپرداختن حق بیمه متناسب با ارزش اموال، ساز و کار بیمه درست عمل نخواهد کرد در بیمه‌های اموال معمولا، قاعده نسبی اجرا می‌شود.

طبق قاعده نسبی، برای مثال، یک اتومبیل ۱۰۰میلیون ریالی که به ارزش ۸۰میلیون ریال بیمه شده است، اگر ۱۰میلیون ریال خسارت ببیند بیمه‌گر ۸۰درصد این خسارت را (یعنی به اندازه نسبت ارزش بیمه شده اتومبیل به ارزش واقعی آن) خواهد پرداخت. بیمه‌گران معمولا اعمال قاعده نسبی را برای اطلاع بیمه‌گذار در بیمه‌نامه درج می‌کنند.

اگر مالی با مبلغ بیمه‌ای که کمتر از قیمت واقعی آن است بیمه شده باشد بیمه‌گر فقط به اندازه نسبت مبلغ بیمه به قیمت واقعی مال، مسوول پرداخت خسارت خواهد بود (شرط قاعده نسبی در بیمه‌نامه آتش‌سوزی).